1/ THƯA BÁC SĨ, KHI TRẺ NHỎ MẮC THỦY ĐẬU, CHÚNG TA DỰA VÀO ĐẶC ĐIỂM NÀO ĐỂ
Bệnh thủy đậu (hay còn gọi là trái rạ) là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus thủy đậu có tên Varicella virus gây ra. Loại virus này là tác nhân gây ra bệnh thủy đậu ở trẻ em và bệnh zona ở người lớn.
Thủy đậu là bệnh truyền nhiễm và lây truyền từ người sang người bằng cách tiếp xúc trực tiếp, lây lan qua không khí từ các giọt nước bọt nhỏ li ti được tiết ra từ đường hô hấp (ho, hắt hơi, nói chuyện) hoặc lây từ các chất dịch ở nốt phỏng.
- Thời kỳ ủ bệnh : Từ 14 - 17 ngày (thường không có triệu chứng lâm sàng).
- Thời kỳ khởi phát : Khoảng 1 ngày, có thể không sốt hoặc sốt nhẹ, trẻ nhỏ thường không chịu chơi, quấy khóc. Có trường hợp sốt cao 39 - 40 độ C, kèm triệu chứng đường hô hấp.
- Thời kỳ toàn phát (thời kỳ mọc ban):
+ Thoạt đầu là những ban dát màu đỏ, vài giờ sau thành nốt phỏng nước trong, rất nông như đặt trên mặt da, sau từ 24 đến 48 giờ ngả màu vàng, có hình cầu nổi trên mặt da 2mm. Ban mọc rải rác toàn thân kể cả chân tóc và trong miệng, hầu như không có ở lòng bàn chân, bàn tay.
+ Ban mọc 3 - 4 ngày một đợt, vì vậy trên một vùng da có thể thấy nốt ban ở các độ tuổi khác nhau.
+ Sau từ 4 - 6 ngày, nốt thuỷ đậu tự khô, đóng vảy màu nâu sẫm và bong ra sau một tuần, không để lại sẹo vĩnh viễn, trừ khi có loét và bội nhiễm.
+ Biến chứng: Bệnh thủy đậu có thể gây nhiễm trùng da, nhiễm trùng máu, viêm phổi, viêm não, nhiễm trùng xương, khớp,..., nếu không được chữa trị kịp thời.
2/ CÓ PHẢI KHI BỊ NHIỄM VI RÚT THỦY ĐẬU THÌ SAU NÀY SẼ KHÔNG CÒN MẮC BỆNH NÀY NỮA, THƯA BÁC SĨ?
Thủy đậu là căn bệnh truyền nhiễm nhưng lại có tính miễn nhiễm rất cao. Điều này đồng nghĩa với việc kể cả trẻ em hay người lớn sau khi khỏi bệnh thủy đậu thì sẽ có miễn dịch suốt đời. Nguyên nhân là bởi vì hệ miễn dịch của cơ thể tạo ra được lượng kháng thể tự nhiên đầy đủ và tồn tại rất bền vững sau thời gian chiến đấu với virus gây bệnh. Nếu trước kia người bệnh đã từng nhiễm thủy đậu thì cũng không cần phải tiêm phòng nữa. Mặc dù vậy, một số nghiên cứu chỉ ra rằng khoảng 10% người bệnh đã từng nhiễm thủy đậu trước đây sẽ có nguy cơ mắc bệnh Zona sau này, hay còn gọi là bệnh giời leo. Bệnh Zona xảy ra phổ biến ở người già khoảng trên 60 tuổi. Nguyên do là tuổi càng cao kéo theo hệ miễn dịch suy giảm dần một cách tự nhiên.
3/ THEO DÂN GIAN BỆNH THỦY ĐẬU CẦN KIÊNG NƯỚC, KIÊNG GIÓ… BÁC SĨ CÓ Ý KIẾN GÌ . VỚI QUAN NIỆM NÀY Ạ?
Có nhiều phụ huynh vẫn còn thắc mắc khi con mình bị bệnh thuỷ đậu có được tắm không hay đang bị thủy đậu có được ra ngoài không. Trên thực tế, người bệnh thủy đậu, kể cả trẻ em, vẫn có thể ăn uống, tắm rửa, đi ra gió như bình thường chứ không nhất định phải kiêng khem quá mức cần thiết. Tuy nhiên, giai đoạn đầu mắc bệnh cần nên cách ly để hạn chế bệnh lây lan trong cộng đồng
4/ THƯA BÁC SĨ, QUA THỰC TẾ CHỮA TRỊ TẠI BỆNH VIỆN THÌ PHỤ HUYNH THƯỜNG MẮC SAI LẦM NÀO TRONG VIỆC CHĂM SÓC CON BỆNH THỦY ĐẬU DẪN ĐẾN BIẾN CHỨNG NGUY HIỂM Ạ?
Mặc dù là bệnh lành tính nhưng bệnh cũng có thể gây ra nhiều biến chứng nếu chăm sóc không đúng cách, cũng như không đưa trẻ nhập viện kịp thời khi có các dấu hiệu bệnh nặng.
- Không tắm cho trẻ
Khi trẻ mắc thủy đậu nhiều cha mẹ cho rằng phải tuyệt đối kiêng nước, kiêng gió nên không tắm rửa cho trẻ. Đây là quan niệm sai lầm bởi trẻ có thể bị biến chứng viêm da bội nhiễm, nặng hơn là nhiễm trùng huyết. Trẻ mắc thủy đậu sẽ khó chịu, ngứa da, không tắm càng khiến trẻ thêm ngứa ngáy, gãi vỡ các nốt thủy đậu, dễ nhiễm trùng nặng, bội nhiễm, gây biến chứng nguy hiểm. Việc tắm cho con rất quan trọng, cần tắm nhanh cho con bằng nước ấm.
- Kiêng ăn khi trẻ mắc thủy đậu
Với quan niệm nếu ăn các thực phẩm tanh như: Trứng, tôm, cá, thịt vịt, thịt gà… sẽ khiến trẻ ngứa và lâu khỏi, điều này là sai lầm. Nếu áp dụng chế độ ăn uống của con kiêng khem khắt khe, sẽ khiến trẻ không có sức đề kháng, bệnh sẽ lâu khỏi. Vì chính lúc này, trẻ cần được bổ sung thêm chất dinh dưỡng để tăng sức đề kháng. Cần ăn thức ăn giàu dinh dưỡng, bổ sung vitamin A, C và kẽm… để nâng cao hệ miễn dịch.
- Tắm lá cây để nhanh khỏi thủy đậu
Khi trẻ mắc thủy đậu, nhiều cha mẹ cho rằng phải tắm lá cây mới nhanh khỏi. Tuy nhiên, da trẻ rất mỏng, nên rất dễ bị dị ứng, nhiễm trùng. Các loại lá nếu không được rửa sạch hoặc có thuốc bảo vệ thực vật sẽ gây nguy cơ nhiễm khuẩn cao cho da của trẻ.
- Thủy đậu có nốt phỏng mọc càng nhiều càng tốt
Khi trẻ mắc thủy đậu, nhiều cha mẹ cho rằng nếu nốt phỏng mọc càng nhiều, càng nhanh thì bệnh sẽ khỏi nhanh. Đây là quan niệm sai lầm thường gặp. Thực tế cho thấy, khi sức đề kháng của trẻ yếu thì trẻ mới bị nổi nhiều. Bệnh này nốt phỏng nước nổi càng ít càng tốt. Cần điều trị sớm để không nổi nhiều nốt phỏng nước.
- Mắc thủy đậu cần uống kháng sinh
Nhiều cha mẹ cho rằng khi trẻ mắc thủy đậu mà quấy khóc, sốt là phải dùng kháng sinh ngay. Điều này rất sai lầm, vì bệnh thủy đậu là bệnh do virus gây ra, kháng sinh không diệt được virus, do đó không tự ý sử dụng kháng sinh để điều trị cho trẻ, vừa không khỏi mà lại có tác dụng phụ và có thể làm bệnh nặng hơn, tuyệt đối không sử dụng.
- Bôi nhiều xanh methylen lên da khi mắc thủy đậu
Nhiều cha mẹ thường bôi xanh methylen lên tất cả các nốt phỏng khi trẻ mắc thủy đậu. Với quan niệm bôi hết các nốt phỏng để không có sẹo và lành da nhanh. Điều này hoàn toàn không nên, vì khi nốt phỏng chưa vỡ, bôi xanh methylen là không cần thiết. Chỉ dùng một ít xanh methylen vào các nốt đã vỡ, để làm se nốt, ngăn ngừa bội nhiễm vi khuẩn và sát trùng.
5/ BÁC SĨ CÓ LỜI KHUYÊN GÌ ĐẾN CÁC BẬC PHỤ HUYNH TRONG VIỆC CHỮA TRỊ, PHÒNG NGỪA SAO CHO ĐÚNG CÁCH, GIÚP BỆNH CHÓNG LÀNH Ạ?
Khi trẻ mắc thủy đậu cần chăm sóc đúng để trẻ nhanh khỏi và giúp hạn chế các biến chứng cũng như sẹo trên da ở trẻ. Cụ thể như sau:
- Không cho trẻ đến nơi đông người để tránh lây nhiễm các loại bệnh khác và tránh lây bệnh cho mọi người xung quanh, vì sức đề kháng của trẻ lúc này rất kém,
- Không sờ, gãi mụn nước, làm vỡ các mụn nước, để tránh để lại sẹo và lây lan sang các vùng da xung quanh. Không nặn hoặc chọc vỡ các mụn nước. Để các mụn nước tự xẹp và bong vảy.
- Vệ sinh cơ thể sạch sẽ bằng cách sử dụng nước ấm để tắm. Không nên dùng các loại xà phòng có tính tẩy cao. Có thể sử dụng khăn sạch tẩm nước sạch để lau cơ thể. Khi vệ sinh cơ thể cần nhẹ nhàng, tránh làm vỡ các mụn nước. Sau khi tắm, Dùng dung dịch xanh - methylen chấm lên các nốt phỏng đã vỡ hoặc mọng nước
- Cho trẻ nghỉ ngơi, mặc quần áo mát mẻ, màu sáng, chăn màn thoáng, tránh mặt vải thô, cứng, đặc biệt là đồ len để hạn chế cọ xát vào các mụn nước. Cắt móng tay ngắn cho trẻ nhỏ để tránh trẻ gãi, gây xước da.
- Uống đủ nước giúp cơ thể đỡ mệt mỏi, vì cơ thể dễ mất nước bởi sốt và phỏng nước. Không cần kiêng khem gì, vì điều này sẽ khiến trẻ thiếu đi nguồn cung cấp dinh dưỡng.
- Đảm bảo dinh dưỡng tốt, ăn đồ lỏng mát: Canh, cháo, súp, sinh tố… đặc biệt khi trẻ bị mụn nước thủy đậu trong miệng.
- Người chăm sóc cần đeo khẩu trang .Nếu phải đưa trẻ ra khỏi phòng để khám chuyên cần đeo khẩu trang cho trẻ. Vệ sinh tay trước và sau mỗi lần chăm sóc trẻ.
- Phối hợp dùng thuốc kháng sinh và/hoặc thuốc hạ sốt cho trẻ bị thủy đậu theo chỉ dẫn của Bác Sĩ.
Hiện nay, tiêm chủng ngăn ngừa thủy đậu vẫn là biện pháp phòng tránh căn bệnh này đơn giản và hữu hiệu nhất.
Bệnh thủy đậu là bệnh lý có thể để lại biến chứng nếu như không được thăm khám và chăm sóc tốt. Vì thế khi trẻ có dấu hiệu mắc bệnh thủy đậu thì các bậc cha mẹ cần sớm đưa trẻ đến các cơ sở y tế, bệnh viện chuyên khoa để thăm khám và điều trị.

LINK: https://haugiangtivi.vn/truyen-hinh/alo-bac-si-oi-26-03-2023
Bs. CK2 Trương Cầm Trinh